Nieuw antibioticabeleid bij ernstige streptokokkeninfecties verlaagt risico op verspreiding binnen gezinnen
Het geven van antibiotica aan gezinsleden van iemand met een ernstige (invasieve) groep A-streptokokkeninfectie (iGAS) helpt voorkomen dat zij óók ziek worden. Sinds januari 2023 krijgen alle gezinsleden van iemand met iGAS antibiotica aangeboden. Dit heeft het risico op verspreiding binnen gezinnen met ruim 80 procent verlaagd. Dat schrijven onderzoekers van het RIVM, Amsterdam UMC en UMC Utrecht in een artikel deze week in het wetenschappelijk tijdschrift JAMA Network Open.
Een invasieve groep A-streptokokkeninfectie (iGAS) kan leiden tot levensbedreigende ziektes. Bijvoorbeeld bloedvergiftiging, kraamvrouwenkoorts, necrotiserende fasciitis (ook soms ‘vleesetende bacterie’ genoemd) of het toxischeshocksyndroom, dat kan leiden tot uitval van organen. Vooral jonge kinderen, ouderen en vrouwen rond hun bevalling hebben meer kans om ernstig ziek te worden. Het sterftepercentage door iGAS is hoog: ongeveer 10 procent van de patiënten overlijdt.
Beleid antibiotica aangepast
Gezinsleden van iemand met iGAS hebben ruim tweehonderd keer meer kans om zelf ook ziek te worden dan andere mensen. Eerder kregen alleen gezinsleden van patiënten met de meest ernstige vormen van iGAS antibiotica aangeboden. Het ging dan om de aandoeningen necrotiserende fasciitis en het toxischeshocksyndroom. Omdat het aantal meldingen van iGAS na het opheffen van de coronamaatregelen flink steeg, is het beleid aangepast. Sindsdien krijgen alle gezinsleden van alle mensen met iGAS antibiotica aangeboden.
Risico vijf keer lager
Het risico dat een gezinslid van een patiënt ook ziek wordt, daalde met ruim 80 procent. Dit betekent dat het risico met het nieuwe beleid vijf keer zo klein is geworden. Toch is het risico voor gezinsleden om een iGAS-infectie te krijgen nog altijd ruim zeventig keer zo groot als voor de algemene bevolking. Dit laat zien hoe belangrijk het is om deze groep extra bescherming te bieden.
Weinig invloed op totaal aantal infecties met iGAS
Het nieuwe beleid heeft weinig invloed op het totale aantal infecties met iGAS in Nederland. De meeste infecties ontstaan namelijk niet door direct contact met een andere patiënt. Het voorkómen van dit soort infecties met antibiotica heeft dus alleen nut in bepaalde situaties, zoals binnen gezinnen waar al een patiënt is.
Publicatie
De Gier B, Vlaminckx BJM, van Roon A, Knol MJ, te Wierik MJM, Notermans DW, de Melker HE, van Sorge NM. Risk of household secondary invasive Group A streptococcal infections after a prophylactic policy change. (JAMA Network Open 2026;9(1):e2553168)